به گزارش خبرنگار مهر، محمدرضا مسیبزاده مشاور وزیر و دبیر کمیسیون توسعه آموزش عمومی قرآن کشور در نشست خبری با موضوع برگزاری همزمان شبکه راهبری آموزش عمومی قرآن کریم، حضور پیدا کرد و گفت: در سالهای اخیر، با توجه به اهمیت موضوع آموزش قرآن و در راستای تحقق مطالبه تربیت ۱۰ میلیون حافظ قرآن، مجموعهای از اقدامات راهبردی در کشور شکل گرفته است. در این مسیر، شورای توسعه فرهنگ قرآنی، دستگاههای عضو کمیسیون و وزارت آموزش و پرورش برنامههای متعددی را برای اجرای این سند دنبال کردهاند.
وی افزود: یکی از مهمترین اسناد بالادستی وزارت آموزش و پرورش، سند توسعه آموزش عمومی قرآن است که اجرای آن بر اساس ۶ راهبرد اصلی و ۵۲ اقدام طراحی شده است.
مسیبزاده ادامه داد: نخستین اقدام در مسیر اجرای این سند، تشکیل و استقرار دبیرخانه کمیسیون توسعه آموزش عمومی قرآن بوده که بیش از شش ماه از آغاز فعالیت آن میگذرد.
وی تصریح کرد: بهزودی نخستین نشست گسترده این دبیرخانه در مرکز اطلاعرسانی وزارت آموزش و پرورش برگزار میشود. در این نشست، اعضای کمیسیون از دستگاههای مختلف از جمله بسیج، نیروهای مسلح، وزارت بهداشت و سایر دستگاههای عضو حضور خواهند داشت. همچنین مسئولان اجرایی ۳۲ استان نیز بهصورت همزمان در این نشست شرکت میکنند و در مجموع حدود هزار نفر از مدیران، کارشناسان و مسئولان حوزه قرآن در این برنامه حضور خواهند داشت.
مسیبزاده با اشاره به محتوای سند توسعه آموزش عمومی قرآن گفت: این سند که بیش از ۱۴ سال از تصویب آن میگذرد، اکنون برای اجرا آماده شده و در کنار آن، کتابی با عنوان «درسنامه» تدوین شده است.
وی افزود: این درسنامه، تمامی نیازهای مربیان، معلمان، مدرسان و فعالان حوزه آموزش قرآن را در قالب دستورالعملها، محتواهای آموزشی، راهبردهای ششگانه، ۵۲ اقدام اجرایی و شناسه اقدامات دربر میگیرد و بهعنوان نقشه راه اجرای سند مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
مسیبزاده خاطرنشان کرد: این درسنامه حاصل بیش از یک دهه تلاش مستمر جمعی از متخصصان، برگزاری جلسات کارشناسی و بررسیهای علمی است و صرفاً یک کتاب آموزشی نیست، بلکه نقشه راه جامعی برای نهادینهسازی آموزههای قرآن در زندگی فردی و اجتماعی به شمار میرود.
وی همچنین با گرامیداشت یاد و خاطره امام خمینی (ره) و شهدای انقلاب اسلامی، اظهار کرد: امروز نیز جامعه با بهرهگیری از آموزههای ارزشمند قرآن کریم، مسیر استقامت، پایداری و تعالی را دنبال میکند.
رئیس مرکز برنامهریزی و توسعه آموزش قرآن وزارت آموزش و پرورشدبیر کمیسیون توسعه آموزش عمومی قرآن کشور تأکید کرد: اجرای سند توسعه آموزش عمومی قرآن بر پایه مشارکت دستگاههای مختلف انجام میشود و آموزش و پرورش بهتنهایی مجری این سند نیست، بلکه نقش هماهنگکننده را بر عهده دارد.
وی افزود: بر اساس تقسیم کار ملی، آموزش و پرورش مسئول اجرای حدود ۵۰ درصد اقدامات سند است که این اقدامات در مدارس و دانشگاه فرهنگیان دنبال میشود.
مسیبزاده ادامه داد: سازمان تبلیغات اسلامی نیز بخشی از مسئولیت اجرای سند را بر عهده دارد و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مسئول اجرای هشت اقدام، معادل حدود ۱۵ درصد از برنامههای سند، در حوزه تسهیلگری، گفتمانسازی و تولید محتوای فرهنگی است.
وی اضافه کرد: وزارت علوم، تحقیقات و فناوری نیز مسئول اجرای پنج اقدام، معادل حدود ۱۰ درصد از برنامههای سند، است و وظایف این وزارتخانه بیشتر در حوزههای پژوهشی، علمی و دانشگاهی تعریف شده است.
مسیبزاده گفت: بر اساس برنامه هفتم پیشرفت، چهار مأموریت مشخص نیز به آموزش و پرورش واگذار شده که دبیرخانه کمیسیون توسعه آموزش عمومی قرآن مسئول پیگیری و راهبری اجرای این مأموریتها خواهد بود.
مسیبزاده با اشاره به تکالیف آموزش و پرورش در برنامه هفتم پیشرفت، گفت: یکی از مهمترین مأموریتهای این وزارتخانه، عملیاتیسازی برنامه هفتم در حوزه آموزش عمومی قرآن است.
وی افزود: در بخش دانشگاه فرهنگیان، بر اساس برنامهریزی انجامشده، سالانه ۱۰ هزار نفر باید در دورههای سنجش سواد قرآنی شرکت کنند تا در طول اجرای برنامه پنجساله، توانمندیهای قرآنی دانشجومعلمان ارتقا یابد.
مسیبزاده ادامه داد: بخش دیگر این برنامه به آموزش معلمان و مربیان آموزش و پرورش اختصاص دارد که در قالب آموزشهای ضمن خدمت با رویکرد تربیت قرآنی اجرا میشود. بر این اساس، تا پایان برنامه هفتم، ۳۰۰ هزار نفر از معلمان و مربیان باید این دورههای آموزشی را طی کنند.
وی افزود: از مجموع یک میلیون و ۱۱۰ هزار نفری که در اجزای مختلف برنامه حفظ شرکت کردند، ۶۶۰ هزار نفر در گام اول یعنی حفظ یک سوم جزء سی شرکت کردند، ۳۴۰ هزار نفر کل جزء را حفظ کردند و ۱۴۰ هزار نفر نیز کل جزء را حفظ کردند که مجموعاً یک میلیون و ۱۴۰ هزار نفر از یک میلیون و ۵۰۰ هزار نفر هدفگذاری شده محقق شده و این به معنای تحقق قریب به ۸۰ درصد هدف است.
مسیبزاده اظهار کرد: همچنین راهاندازی یکهزار و ۲۰۰ مدرسه حفظمحور یا مدارس قرآنی از دیگر تکالیف آموزش و پرورش در برنامه هفتم است که بر اساس برنامهریزی، هر سال حدود ۲۴۰ تا ۲۵۰ مدرسه به این مجموعه افزوده خواهد شد.
مسیبزاده با تشریح عملکرد سالهای نخست اجرای این برنامه گفت: در سال اول، با وجود اینکه اجرای عملی برنامه با تأخیر آغاز شد، نزدیک به یک میلیون و ۱۱۰ هزار نفر در طرح ملی حفظ جزء سی قرآن کریم مشارکت کردند.
وی افزود: از این تعداد، ۶۶۰ هزار نفر در گام نخست، یعنی حفظ یکسوم جزء سی، ثبتنام و اطلاعات آنان بر اساس کد ملی در سامانه ثبت شد. همچنین ۳۴۰ هزار نفر در گام دوم، یعنی حفظ دوسوم جزء سی، شرکت کردند و ۱۴۰ هزار نفر نیز موفق به حفظ کامل جزء سی قرآن کریم شدند.
مسیبزاده تصریح کرد: در مجموع، حدود ۸۰ درصد اهداف پیشبینیشده برای سال نخست محقق شد؛ آن هم در شرایطی که بخشی از آموزشهای حضوری با محدودیت و تعطیلی مواجه بود.
وی درباره سنجش سواد قرآنی دانشگاه فرهنگیان نیز گفت: تاکنون ۱۱ هزار و ۴۰۰ نفر در این طرح شرکت کردهاند و پس از موفقیت در آزمون، گواهی مربوطه را دریافت کردهاند.
مسیبزاده با اشاره به آموزش نیروی انسانی اظهار کرد: طبق برنامه، سالانه باید ۶۰ هزار نفر از معلمان آموزش ببینند. بنابراین در دو سال نخست، هدف آموزش ۱۲۰ هزار نفر تعیین شده بود که تاکنون ۶۵ هزار نفر این دورهها را گذراندهاند.
وی افزود: این آموزشها با همکاری ۱۸ استاد در حال برگزاری است و تا پایان سال تحصیلی ادامه خواهد داشت. بخشی از دورهها نیز به دلیل شرایط ناشی از جنگ و تعطیلی برخی فعالیتها، بهصورت غیرحضوری برگزار شده است.
مسیبزاده درباره توسعه مدارس حفظمحور نیز گفت: بر اساس برنامه، هر سال باید حدود ۲۴۰ مدرسه حفظمحور راهاندازی شود. اگرچه اجرای این طرح در سال گذشته با تأخیر آغاز شد، اما تاکنون ۲۰۰ مدرسه در سال تحصیلی جاری به این طرح پیوستهاند و روند توسعه این مدارس ادامه دارد.
اقدامات انجام شده در حوزه تولید و انتشار محتوای قرآنی
مسیبزاده با اشاره به اقدامات انجامشده در حوزه تولید و انتشار محتوای قرآنی، گفت: کانال «قرآن برای همه» بهعنوان یکی از کانالهای مرجع آموزش عمومی قرآن راهاندازی شده است.
وی افزود: بر اساس آخرین آمار، این کانال حدود ۱۳ هزار عضو دارد و نزدیک به ۳۰۰ کانال دیگر در استانها و مناطق آموزش و پرورش از محتوای آن بهرهمند میشوند.
مسیبزاده ادامه داد: میانگین بازدید هر محتوای منتشرشده در این کانال حدود ۵۰۰ هزار بازدید است که نشاندهنده استقبال مناسب مخاطبان از محتوای آموزشی و فرهنگی تولیدشده در این بستر است.
وی از همکاری دستگاههای مختلف در تولید این محتواها قدردانی کرد و گفت: همکاران وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و معاونت پرورشی آموزش و پرورش در تهیه و انتشار این محتواها نقش مؤثری داشتهاند.
مسیبزاده با اشاره به برنامههای آموزشی در حوزه قرآن اظهار کرد: یکی دیگر از اقدامات در دست اجرا، سطحبندی اهداف آموزش قرآن در برنامههای درسی است که طی سالهای اخیر در کتابهای درسی از جمله قرآن، ریاضی و مطالعات اجتماعی مورد توجه قرار گرفته است.
وی افزود: اگرچه این روند در مقاطع مختلف تحصیلی آغاز شده بود، اما در حوزه دوره کودکی نیازمند تکمیل و توسعه است تا دانشآموزان از سالهای نخست تحصیل با آموزههای قرآنی و انس با قرآن کریم آشنا شوند.
مسیبزاده تأکید کرد: مهمترین دوره برای شکلگیری انس با قرآن، دوران کودکی است و به همین دلیل، خانوادهها نیز باید پیش از ورود فرزندان به مدرسه در این مسیر نقشآفرینی کنند.
مدارس قرآن محور چقدر ضمانت اجرا دارند؟
مسیبزاده در پاسخ به پرسشی درباره محور فعالیت مدارس قرآنمحور و ضمانت اجرای این رویکرد گفت: در سالهای گذشته، همزمان با اجرای برنامه توسعه فرهنگ قرآنی، تعدادی از مدارس کشور با عنوان مدارس قرآنمحور راهاندازی شدند.
وی افزود: هدف از ایجاد این مدارس صرفاً نصب تابلو یا تغییر عنوان مدرسه نبوده، بلکه محور اصلی فعالیت آنها، حاکم شدن فرهنگ و تربیت قرآنی بر همه ابعاد آموزشی و تربیتی مدرسه است.
مسیبزاده تصریح کرد: مدیران این مدارس موظف هستند برنامههای آموزشی، پرورشی و فرهنگی را بر اساس رویکرد قرآنمحور طراحی و اجرا کنند و اجرای این برنامهها نیز در چارچوب ضوابط و برنامههای ابلاغی آموزش و پرورش مورد ارزیابی و نظارت قرار میگیرد.
مدارس تخصصی حفظ قرآن با برنامه آموزشی و ساعات اختصاصی راهاندازی میشوند
وی با اشاره به برنامه راهاندازی مدارس تخصصی حفظ قرآن گفت: این مدارس با برنامه محتوایی مشخص و متفاوت از مدارس عادی فعالیت خواهند کرد و برای دانشآموزان علاقهمند، امکانات، نیروی انسانی، معلمان متخصص، ساعات آموزشی رسمی و محتوای آموزشی ویژه در نظر گرفته شده است.
مسیبزاده با بیان اینکه اقدامات ارزشمندی در حوزه حفظ قرآن انجام شده، افزود: هرچند این اقدامات به اندازه کافی مورد حمایت قرار نگرفته است، اما بخشهای رسمی و غیردولتی همچنان برنامههای حفظ قرآن را دنبال میکنند و امیدواریم این روند به نتایج مطلوب برسد.
وی ادامه داد: مدارس تخصصی حفظ قرآن همانند مدارس دولتی فعالیت خواهند کرد، با این تفاوت که بین ۶ تا ۱۲ ساعت آموزشی ویژه برای حفظ قرآن به برنامه درسی دانشآموزان اضافه میشود تا فرآیند حفظ قرآن بهصورت تخصصی دنبال شود.
مسیبزاده درباره اعتبارات حوزه قرآن نیز گفت: بر اساس مصوبات ستاد حفظ قرآن، اعتبارات پیشبینیشده به طور کامل در اختیار این حوزه قرار گرفت و بهعنوان جوایز میان دانشآموزان توزیع شد. این اعتبارات در اسفندماه به استانها ارسال و در اختیار ادارات کل آموزش و پرورش قرار گرفت.
مسیبزاده با اشاره به جمعیت ۱۶ میلیون نفری دانشآموزان کشور، تأکید کرد که توسعه آموزشهای قرآنی نیازمند حمایت و تأمین منابع بیشتر است.
وی اذعان کرد: در حوزه مدارس حفظ محور که باید سالانه ۲۰۰ مدرسه راهاندازی شود، سال گذشته با تأخیر این کار آغاز شد و تا کنون ۱۹۹ مرکز شکل گرفته و امیدواریم امسال سال شکوفایی بهتر این مراکز باشد.
هدف اصلی برنامههای قرآنی، تربیت دانشآموز عامل به قرآن است
وی با تأکید بر اینکه هدف آموزش و پرورش صرفاً حفظ آیات قرآن نیست، گفت: برنامههای قرآنی این وزارتخانه شامل حفظ قرآن، آشنایی با معارف قرآن کریم، توانایی بهرهگیری از مفاهیم قرآنی در زندگی و مهمتر از همه، عمل به آموزههای قرآن است.
وی افزود: در حوزه حفظ قرآن نیز آموزش و پرورش به دنبال حفظ صرف نیست، بلکه تلاش میکند فرهنگ انس با قرآن و عمل به دستورات الهی در میان دانشآموزان نهادینه شود.
وی با اشاره به جایگاه قرآن در نظام آموزشی اظهار کرد: کتابهای درسی و فعالیتهای آموزشی مدارس بر پایه مفاهیم قرآنی تدوین شدهاند و معلمان در سراسر کشور آموزشهای قرآنی را در فرآیند تعلیم و تربیت دنبال میکنند، هرچند برای افزایش میزان پایبندی عملی به آموزههای قرآن همچنان به برنامهریزی و اقدامات بیشتری نیاز است.
وی درباره حمایت از دانشآموزان فعال قرآنی نیز گفت: برای ایجاد انگیزه، مشوقهای مادی و معنوی در نظر گرفته شده است که شامل جوایز نقدی، هدایای غیرنقدی و همچنین اعزام به سفرهای زیارتی میشود.
وی همچنین از راهاندازی شبکه راهبری آموزش عمومی قرآن خبر داد و گفت: یکی از مهمترین اقدامات در این زمینه، تشکیل هیئت اندیشهورزی متشکل از ۳۴۴ نفر از استادان و صاحبنظران قرآنی است. از این تعداد، ۹۸ نفر دارای مدرک دکتری در رشتههای علوم قرآنی و حوزههای مرتبط، ۱۲۸ نفر دارای مدرک کارشناسی ارشد و ۱۲۰ نفر نیز از استادان و فعالان باتجربه این حوزه هستند.
وی ادامه داد: علاوه بر این، شورای سیاستگذاری آموزش عمومی قرآن نیز با حضور استادان و صاحبنظران تشکیل شده است و با همکاری معاونتها و بخشهای مختلف آموزش و پرورش، اجرای سند راهبردی آموزش عمومی قرآن و هماهنگی میان دستگاههای مرتبط را دنبال خواهد کرد.
نظر شما